Miracı daha iyi nasıl öğreniriz?

Kandil gecelerini nasıl ihya edersiniz? Sadece ibadet ederek mi? Benim birkaç yıldan beri yaptığım bir iş var. Edebiyatımızda miracı anlatan eserleri okumak veya mevlitlerin miracın anlatıldığı bahisleri okumak. Bu sene malum, evlerdeyiz, çocukları da toplayıp yüzyıllardan beri bu topraklarda yapıldığı gibi sesli okumak niyetim var. Belki bu vesile ile böyle bir adet başlatırım evde.

Hz. Peygamber'in miraç mucizesini öğrenmek için aklımıza gelen ilk kaynak siyer kitaplarıdır. Onlardan da ilgili bahis okunabilir. Ama ille de edebi metinler. Niçin ısrar ettiğimin anlaşılması için bir örnek vereyim. Hamidullah'ın meşhur siyer kitabından tamamını alıntılamayacağım için sadece miraç olayının gerçekleştiği gecenin başlangıcını şuraya alayım:

Miraç yukarı çıkmak, tırmanmak için kullanılan alet, yani merdiven manasına gelir. Kısaca söylemek gerekirse Allah yeryüzünde görevlendirdiği sevgili Elçi'sini şereflendirmek istemiş ve onu kendisine çağırmış, semavata yükseltmiş, huzura kabul ve ilahi bir söyleşiden sonra Resulullah tekrar yeryüzüne dönmüş….

Görüldüğü gibi Burak'tan bahsedilmiyor. Ali Himmet Berki'nin siyerinde ise şöyle geçer Burak:

Cebrail Hz. Muhammed'i Burak'a bindirerek Mescid-i Aksa'ya gelmişlerdir. Oradan göklere çıkmışlardır.

Bu iki siyer alanlarında en önemli iki kaynak ve gördüğünüz gibi bu kitaplardan Burak'ı tam manasıyla bilmemiz ve gecede olup bitenleri hissetmemiz mümkün değil. O zaman atalarımız, dedelerimiz, nenelerimiz gibi yapıp Burak'ı mevlitlerden okuyalım.

Miraç Bahri

Süleyman Çelebi'nin Mevlid'inde Mirac bahrinde dinleyicilere veya bugünün deyimiyle okuyuculara gel beri diye seslenerek başlar ve dinleyeni şaşırtan bir şey söyler:

Gel beri ey aşk oduna yanıcı

Kendisi ma'şûka âşık sanıcı

Kendimizi aşık sandığımıza göre bizden daha aşık birini anlatacak olmalı diye düşünürüz ve merak ederiz. Çelebi daha sonra Hz. Peygamber'in Ümmü Hani'nin evinde misafir iken çıktığı yolculuğu anlatmaya başlar. Ama yolculuğa çıkmadan onu sırtında taşıyacak olan Burak'ı bize tanıtır.

Allah, Cebrail'e cennete gitmesini ve taç, cennet elbisesi ve Burak'ı alıp Hz. Peygamber'i getirmesini söyler. Cebrail cennete gider ve sayısız Burak'ı otlarken görür. Fakat içlerinde bir tanesi otlamamakta, bir köşede içli içli ağlamaktadır. Ağlamaktan halsiz kalan bu Burak'ın gözyaşları adeta nehir olmuştur.

İçlerinde bir burâk ağlar katı

Yimez içmez kalmamış hiç tâkatı

Gözlerinden yaşı Ceyhûn eylemiş

Ciğerini derd ile hûn eylemiş

Cebrail'in dikkatini çeker ve onun yanına gider. Arkadaşlarının hepsi mutlu mesut iken kendisinin neden ağladığını sorar. Burak soruya gözleri yaşartacak bir cevap verir.

Dedi kırk bin yıl-durur kim yâ Emîn

Aşkıdır bana yemek içmek hemîn

Nâgehân bir ün işitdi kulağım

Gitdi aklım bilmezem solum sağım

Yâ Muhammed diyerek çağırdılar

Bir sadâ birle ki yürekler deler

Ol zamandan bihnezem kim n'olmışam

Ol adın ıssına âşık olmışam

Yüreğim içinde eridi yağım

Âşık oldu görmeden bu kulağım

Cenneti başıma aşkı dar eder

Gece gündüz işim âh ü zâr eder

Gerçi zâhir Cennet içre dururam

Ma'nâda hasret azâbın görürem

Ger iremezsem visaline ânın

İdiserim terkini cân ü tenin

Cebrail bu sözleri işitince müjdeyi verir Burak'a. Allah dualarını kabul etti der ve kalk, gidiyoruz diyerek alır.

Burada önemli olan Burak değildir. Önemli olan Hz. Peygamber'e duyulan aşktır. O aşk ki;

Kimde kim aşkın nişânı var-durur

Âkıbet ma'şûka ânı irgürür

Beytinde de ifade edildiği gibi seveni sevdiğine kavuşturur. Süleyman Çelebi bu minval üzere anlatmaya devam eder.

Şimdi biz tekrar başta sorduğumuz soruya dönelim. Daha Burak'ın seçilmesi ile başlayan mirac bahrindeki coşkuyu, duyguyu, heyecanı, özlemi, aşkı ve muhabbeti hangi siyer kitabı bize aktarabilir? Burak bile bu kadar severse biz nasıl onu sevmeyiz?

Dedelerimin, nenelerimizin Hz. Peygamber'i bizden daha çok sevmelerinin nedeni sanırım daha iyi anlaşılıyor.

Bize Hz. Peygamber'i sevdirecek metinler okuyalım derim. Haksız mıyım?

Kandiliniz mübarek olsun.





Bu yazıyı, Facebook'ta paylaşayım...

Bu yazıyı, Twitter'da paylaşayım...

Bu yazıyı, LinkedIn'de paylaşayım...

Bölümler

Yazılarım

Yazılarımı okuyabileceğiniz sayfadır.

Kitaplarım

Kitaplarımı görebileceğiniz sayfadır.

Basında

Basındaki haberleri görebileceğiniz sayfadır...

Etkinlikler/Takvim

Tüm etkinlik, toplantı ve konuşmalarımın haberini takip edebileceğiniz sayfadır.

Videolar

Avrupa’da Endülüs Bilim Mirası

Endülüs’ten önce İspanya nasıl idi? Endülüs fethedildikten sonra İber yarımadasında ne değişti?
Endülüs medeniyetine bilim nereden geldi ve nasıl gelişti?
Endülüslü alimlerin hepsi burada mı yetişti yoksa başka bölgelerden gelenler de var mıydı?
Müslümanları ve İslam’ı anlatan eserlerden bahsediyorsunuz. Bunların Batı’da İslam ve Müslüman algısına ne tür bir etkisi oldu?
Mozaraplar kimlerdir?
Avrupa’da Endülüs’teki İslam bilimlerine yönelik ilgi ne zaman, nerede ve nasıl başladı?
Toledo Tercümanlar Okulu’nun katkısı ve işlevi neydi?
Arapçadan tercüme edilen eserlerin tercüme süreçleri
Tercümeler hangi konularda ve hangi amaçlarla yapıldı? Kastilya-Leon Kralı X. Alfonso kimdir ve neden bu kadar çok İslam kültürü ve medeniyeti ile ilgilendi? Üniversitelerin kurulmaya başladığı döneme denk geliyor. Üniversitelere etkisine dair bir şeyler söylemek mümkün müdür?

Geometrik desenin nesi İslam ile ilgili? Desenin İslam ile nitelendirilmesini sağlayan özelliği nedir?
İslam geometrik desenlerinin özellikleri
Bu desenleribir yapının hangi unsurlarında görüyoruz?
Daire, kare ve yıldız biçimlerinin tercih edilmesinin özel bir nedeni var mı?
İslam sanatında geometrinin bu denli zengin bir içerikle yer alması sadece hayvan figürlerinin hoş görülmemesi ile açıklanabilir mi?
Geometrik desenlerin kökeninde bir felsefe var mı?
Geometrik desen pergel ve cetvelsiz olmaz. Mimarlar ve sanatkârlar pergel ve cetvel kullanmayı nerede ve nasıl öğreniyorlardı?
İslam geometrik desenleri kendisinden öncekilerden etkilendi mi?
İslam geometrik deseni diğer din ve milleri etkiledi mi?
En yoğun ve derin geometrik desenler hangi dönem ve devletlerin eserlerinde görüyoruz? Bunun medeniyet düzeyi ve eğitim sistemi ile ilgisi var mı?

ismailgulec.net